2. SINIF TÜRKÇE • SÖZCÜK BİLGİSİ
Zıt Anlamlı Sözcükler
Birbirinin karşıtı olan sözcükleri tanıyalım ve cümle içinde kullanalım.
↔️ Zıt anlamlı sözcük nedir?
Anlamları birbirinin tersi olan sözcüklere zıt anlamlı veya karşıt anlamlı sözcükler denir.
Bir sözcük bir durumu anlatırken onun zıt anlamlısı, bu durumun tam karşısını anlatır.
Karşıt iki durum
sıcak
↔
soğuk
Sıcak ve soğuk sözcükleri birbirinin karşıtı olan iki durumu anlatır.
📚 Zıt anlamlı sözcük çiftleri
genç ↔ yaşlı
yeni ↔ eski
sıcak ↔ soğuk
büyük ↔ küçük
şişman ↔ zayıf
yukarı ↔ aşağı
önce ↔ sonra
iyi ↔ kötü
🔎 Cümlede nasıl kullanılır?
Minik kuş açık pencereden dışarı çıktı.
Akşam olunca pencereyi kapalı tuttuk.
Açık ve kapalı sözcükleri birbirinin karşıtıdır.
Bu kalem oldukça pahalıdır.
Diğer kalem ise daha ucuzdur.
Pahalı ve ucuz, fiyat bakımından karşıt anlam taşır.
Fırından taze ekmek aldık.
Masada kalan ekmek bayat olmuştu.
Taze ve bayat sözcükleri birbirinin zıt anlamlısıdır.
✅ Başka zıt anlamlı sözcükler
hafif ↔ ağır
kısa ↔ uzun
ince ↔ kalın
ileri ↔ geri
zor ↔ kolay
uzak ↔ yakın
tembel ↔ çalışkan
doğru ↔ yanlış
acı ↔ tatlı
ıslak ↔ kuru
⚠️ Karıştırmayalım
• Zıt anlamlı sözcükler aynı varlığın veya durumun karşıt özelliklerini anlatır.
• Yeni - eski zıt anlamlıdır; yeni - güzel zıt anlamlı değildir.
• Yukarı - aşağı yön bakımından, önce - sonra zaman bakımından karşıtlık bildirir.
💡 Akılda kalsın
Biri bir durumu, diğeri o durumun tam karşısını anlatıyorsa bu sözcükler zıt anlamlıdır.