4. Sınıf Matematik Yüzer ve Biner Ritmik Sayma Defter Notu

Yüzer ve biner ileriye ya da geriye saymayı, sayı doğruları ve günlük yaşamdan çözümlü örneklerle öğreniyoruz.

4. SINIF MATEMATİK · DOĞAL SAYILAR

Yüzer ve Biner Ritmik Sayma

Belirli bir sayıdan başlayıp her adımda aynı miktarı ekleyerek veya çıkararak saymaya ritmik sayma denir. İleriye sayarken sayılar artar, geriye sayarken azalır.

Sayma biçimi	Her adımda
Yüzer ileriye	100 eklenir.
Yüzer geriye	100 çıkarılır.
Biner ileriye	1000 eklenir.
Biner geriye	1000 çıkarılır.

1. Yüzer ritmik sayma

Yüzer sayarken her adım 100 olur. Saymaya 100’ün katı olmayan bir sayıdan da başlanabilir.

Üstte 658’den 1158’e yüz ekleyerek sağa beş adım; altta 2450’den 1850’ye yüz çıkararak sola altı adım.

İleriye: 658 + 100 = 758

758’e 100 eklenince 858 olur. Aynı kural sürdürülür. 958 + 100 = 1058 olduğunda binlik değişir.

Geriye: 2450 − 100 = 2350

2350’den 100 çıkarılınca 2250 olur. Her adımda 100 çıkarılarak 1850’ye ulaşılır.

Yüzer saymayla toplam sayfa

Her biri 100 sayfa olan 10 kitabın toplam sayfa sayısı, her kitap için 100 eklenerek bulunur.

100 → 200 → 300 → 400 → 500 → 600 → 700 → 800 → 900 → 1000

Onuncu kitabın sonunda toplam 1000 sayfa olur.

2. Biner ritmik sayma

Biner sayarken her adım 1000 olur. Aşağıdaki sayı doğrularında her örneğin ilk beş adımı gösterilmiştir.

Üstte 825’ten 5825’e bin ekleyerek sağa beş adım; altta 9457’den 4457’ye bin çıkararak sola beş adım.

İleriye: 825 + 1000 = 1825

1825’e 1000 eklenince 2825 olur. Her adımda 1000 eklenerek 5825’e ulaşılır.

Geriye: 9457 − 1000 = 8457

Her adımda 1000 çıkarılarak saymaya devam edilir.

9457’den geriye biner sayma

9457 → 8457 → 7457 → 6457 → 5457 → 4457 → 3457 → 2457 → 1457

9457’den sonra sekiz adım geriye sayıldığında 1457 sayısına ulaşılır.

3. Çözümlü günlük yaşam örnekleri

Melih’in çözdüğü sorular

Verilenler: Melih, eylülden hazirana kadar her ay 1000 soru çözer. Bu süre 10 aydır.

İstenen: On ayda çözülen toplam soru sayısı.

Çözüm: İlk ayın sonunda 1000 soru vardır. Her yeni ayda toplamın üzerine 1000 eklenir.

1000 → 2000 → 3000 → 4000 → 5000 → 6000 → 7000 → 8000 → 9000 → 10 000

Cevap: Haziran sonunda 10 000 soru çözülmüş olur.

Aysel’in birikimi

Verilenler: Başlangıçta 168 TL vardır. Her ay 100 TL eklenir. Bir yıl 12 aydır.

İstenen: Bir yılın sonundaki toplam para.

Çözüm: Başlangıç parasının üzerine 12 kez 100 TL eklenir.

168 → 268 → 368 → 468 → 568 → 668 → 768 → 868 → 968 → 1068 → 1168 → 1268 → 1368

İlk ayın sonunda 268 TL, 12. ayın sonunda 1368 TL bulunur.

Cevap: Aysel’in bir yıl sonunda 1368 TL’si olur.

Toplanan yardım miktarı

Verilenler: Mert Bey 1500 TL, iş yerindeki 8 arkadaşının her biri 1000 TL yardım eder.

İstenen: Toplanan yardımın tamamı.

Çözüm: 1500’den başlayıp her arkadaş için 1000 eklenir. Sekiz arkadaş için sekiz adım sayılır.

1500 → 2500 → 3500 → 4500 → 5500 → 6500 → 7500 → 8500 → 9500

Cevap: Toplam 9500 TL yardım toplanır.

Karıştırmayalım

Sayma adımını değiştirmeyiz.

Yüzer saymada 100, biner saymada 1000 eklenir veya çıkarılır. 825’ten biner ileriye sayarken sıradaki sayı 1825’tir. 925 olmaz.

Başlangıç sayısı, ilk ekleme değildir.

Aysel’in 168 TL’si başlangıç parasıdır. İlk 100 TL eklendiğinde 1. ayın toplamı 268 TL olur.

Yalnız bir rakamı değiştirmeye çalışmayız.

958’den yüzer ileriye sayınca 1058 gelir. Her adımın miktarı korunur; gerektiğinde birden fazla basamak değişir.

Akılda kalsın

İleriye sayma: ekle. Geriye sayma: çıkar.

Yüzer saymada 100, biner saymada 1000 kullanılır. Başlangıç sayısını ve kaç adım sayıldığını koruruz.