4. Sınıf · Türkçe

4. Sınıf Türkçe Bilgi Kaynakları, İmza ve Medya Metinleri Defter Notu

Bilgi edinirken hangi kaynaklardan yararlanacağımızı, imzanın ne işe yaradığını ve günlük yaşamda karşılaştığımız medya metinlerini örneklerle öğreniyoruz.

Bilgi Kaynakları, İmza ve Medya Metinleri

1. Bilgi Kaynakları

Bir konuyu öğrenmek, bir olay hakkında bilgi edinmek veya bir sözcüğün anlamını bulmak için farklı kaynaklara başvururuz. Bilgi edinmemizi sağlayan kişi, yayın ve araçlara bilgi kaynakları denir.

Her kaynak aynı tür bilgiyi vermez. Bu nedenle aradığımız bilgiye uygun kaynağı seçeriz.

Kitaplar

Bilim, tarih, doğa ve daha birçok konuda bilgi verir. Örneğin yanardağların oluşumunu anlatan bir bilim kitabından bu doğa olayını öğrenebiliriz.

Süreli yayınlar

Gazete ve dergiler belirli aralıklarla yayımlanır. Bir gazete güncel haberler, bir çocuk dergisi ise ilgi çekici bilim ve kültür bilgileri sunabilir.

Radyo ve televizyon

Haber, belgesel ve çeşitli programlarla bilgi aktarır. Hayvanların yaşamını anlatan bir televizyon belgeseli, ses ve görüntüyü birlikte kullanır.

İnternet siteleri

Yazı, resim, ses ve videolarla bilgi sunabilir. Bir müzenin internet sitesinden müzedeki koleksiyonlar hakkında bilgi edinilebilir.

Doktor ve hastane

Sağlıkla ilgili konularda bilgi alınabilecek kişi ve kurumlardır. Sağlığımızı korumaya ilişkin bilgileri doktordan öğrenebiliriz.

Danışma kaynakları

Sözlük ve ansiklopedi gibi başvuru kaynaklarıdır. Sözlük sözcüklerin anlamlarını, ansiklopedi ise çeşitli konulara ilişkin bilgileri bulmamıza yardımcı olur.

Kaynak seçiminin gerekçesi

“Serüven” sözcüğünün anlamını öğrenmek isteyen Ece sözlüğe bakar. Çünkü aradığı bilgi, bir sözcüğün anlamıdır.

İlçesindeki yeni kütüphanenin açılışıyla ilgili haberi öğrenmek isteyen Arda yerel gazeteyi okuyabilir. Çünkü aradığı bilgi, güncel bir olayla ilgilidir.

Deniz kaplumbağalarının yaşamını merak eden İpek, bir doğa kitabından veya belgeselden yararlanabilir. Aynı konu hakkında birden fazla bilgi kaynağı bulunabilir.

2. İmza

İmza, kişinin kendine özgü biçimde yazdığı ve benzer biçimde tekrarladığı yazılı işarettir. Bir belgeyi okuduğunu, kabul ettiğini veya onayladığını belirtmek amacıyla kullanılır.

İmzada ad ve soyadın tamamından ya da bazı harflerinden yararlanılabilir. Harfler birbirine bağlanabilir; yazıya kişiye özgü çizgiler eklenebilir. İmza atarken elin alıştığı biçimi korumak önemlidir.

Ad ve soyaddan yararlanma örnekleri

Deniz Kaya

Ad ve soyad birlikte kullanılmıştır.

D. Kaya

Adın ilk harfi ve soyad kullanılmıştır.

Bu yazılar, imzada ad ve soyaddan nasıl yararlanılabileceğini gösterir. İmzanın tek bir hazır biçimi yoktur; kişinin kendine özgü yazılış biçimi vardır.

3. Medya Metinleri

İletişim ortamlarında karşılaştığımız; bilgi veren, bir şeyi tanıtan, duyuran veya bir mesaj ileten metinlere medya metinleri denir. Bu metinlerde yazının yanında resim ve fotoğraf da kullanılabilir.

Afiş, el ilanı, duyuru, seyahat broşürü, e-posta, internet sitesi, el kitabı ve tebrik kartı medya metinlerine örnektir. Metinler amaçlarına ve seslendikleri kişilere göre farklı hazırlanır.

Afiş: Bir etkinliği duyurur

BAHAR İLKOKULU

RENKLERLE DOĞA
RESİM SERGİSİ

Öğrencilerimizin doğayı anlatan resimleri

18 Mayıs · Okulun çok amaçlı salonu

Öğrencilerimiz ve aileleri davetlidir.

Bu afişin amacı bir resim sergisini duyurmaktır. Serginin konusu doğa, tarihi 18 Mayıs, yeri okulun çok amaçlı salonudur. Metin öğrencilere ve ailelerine seslenmektedir.

Afişte serginin başlama saati yazmamaktadır. Bu nedenle yalnız afişe bakarak saat hakkında kesin bir bilgi verilemez.

Duyuru: Bir gelişmeyi haber verir

OKUL KÜTÜPHANESİ DUYURUSU

Okul kütüphanemiz 16 Mayıs tarihinde kitap sayımı nedeniyle kapalı olacaktır. Kitap alışverişi 17 Mayıs tarihinde yeniden başlayacaktır.

Duyuru, kütüphaneyi kullanan öğrenci ve öğretmenlere yöneliktir. Kapanma nedenini ve yeniden açılacağı tarihi bildirir. Bir ürün satmaya çalışmaz; bir değişiklikten haberdar eder.

Broşür: Bir yeri veya hizmeti tanıtır

GÖLYAKA'DA BİR GÜN

Doğayı tanıma

Göl kıyısındaki yürüyüş yolu ve kuş gözlem alanı.

Kültürü tanıma

Kent müzesi ve yöresel el sanatları atölyesi.

Aileler için doğa ve kültür durakları.

Bu örnek broşür, gezilebilecek yerleri tanıtır. Doğayla ve kültürle ilgilenen ailelere seslenir. Duyurudan farklı olarak bir kapanmayı veya değişikliği bildirmek yerine bir yerin özelliklerini öne çıkarır.

E-posta: Elektronik ortamda mesaj iletir

Gönderen: Okul Kütüphanesi

Alıcı: 4-A Sınıfı Öğretmeni

Konu: Yeni kitaplar

Sayın Öğretmenimiz,

Kütüphanemize yeni doğa ve bilim kitapları eklenmiştir. Kitaplar pazartesi gününden itibaren ödünç alınabilecektir.

İyi günler dileriz.
Okul Kütüphanesi

Bu e-posta öğretmene bilgi vermek için gönderilmiştir. Konu satırı, mesajın yeni kitaplarla ilgili olduğunu gösterir. E-posta, basılı bir el ilanından farklı olarak elektronik ortamda iletilir.

Tebrik kartı: Kutlama ve iyi dilek iletir

Nice güzel yaşlara!

Sevgili Ece,
Yeni yaşının sana sağlık, mutluluk ve güzel anılar getirmesini dilerim.

Arkadaşın Deniz

Bu kartın amacı Ece'nin doğum gününü kutlamaktır. Bir etkinliğin yerini ve saatini duyurmaz; iyi dilekleri ve duyguları iletir.

Diğer medya metinleri

El ilanı ve ilan: Bir ürün, hizmet veya etkinlik hakkında kısa bilgiler verir. Örneğin satılık bir bisiklet ilanında bisikletin özellikleri tanıtılabilir.

İnternet sitesi: Bilgileri dijital ortamda sunar. Bir okulun internet sitesinde okul haberleri ve duyurular yer alabilir.

El kitabı: Bir konuda gerekli bilgileri bir araya getirir. Bir fotoğraf makinesinin el kitabı, cihazın kullanımını açıklar.

Akılda Kalsın

Bilgi kaynağını aradığımız bilgiye göre seçeriz. Bir konu için birden fazla kaynaktan yararlanabiliriz.

İmza, kişinin kendine özgü yazılı işaretidir.

Medya metinlerini anlamak için amacına, verdiği bilgilere, kimlere seslendiğine ve sunulduğu ortama bakarız.

Metinde bulunmayan bir ayrıntıyı kesin bilgi gibi söylemeyiz.