1. Sınıf
1.Sınıf Matematik - Sayıları Çözümleme: Sayıyı Ayır, Sayıyı Yap
Sayı kartını huniye at: pirinç makine sayıyı onluk ve birliklerine ayırır, onluklar sol oluktan, birlikler sağ oluktan çıkar. Tersine çubuk ve küp at; makine sayıyı kâğıt şeride yazsın. 10 küp bir araya gelince "çıt" diye 1 onluk olur.
Araç hazırlanıyor…
Bu araç hakkında
Sayıları Çözümleme: Sayıyı Ayır, Sayıyı Yap, 1. sınıf matematikte 20'ye kadar olan sayıları onluk ve birliklerine ayırmayı ve onluk ile birliklerden sayı oluşturmayı akıllı tahtada gösteren etkileşimli bir öğretim aracıdır. Ekranın ortasında, üstünde kocaman pirinç bir huni, önünde camlı penceresinin ardında dönen dişliler, gösterge lambaları ve iki yanında pirinç oluklar olan sevimli bir sayı makinesi durur. Sol oluğun dibinde Onluk tahtası, sağ oluğun dibinde Birlik tahtası vardır; bloklar lila onluk taban blokları olarak çizilmiştir.
Aracın iki kipi vardır. "Sayıyı ayır" kipinde öğretmen bir sayı seçer ya da çocuk desteden kart çeker; sayı sesli okunur, tabloda "Kaç onluk? Kaç birlik?" soruları görünür. Çocuk büyük sayı kartını huniye sürükler ya da karta dokunur. Makine homurdanıp sarsılır, dişliler döner, lambalar yanar; sol oluktan onluk çubukları birer birer kayıp tahtada ayağa kalkar, sağ oluktan birlik küpleri tek tek düşüp iki sütun hâlinde dizilir. Ardından yazıcı kâğıt şeride "17 = 1 onluk ve 7 birlik" yazar, zil çalar ve Onluk | Birlik tablosu dolar. 10'dan küçük sayılarda onluk oluğundan hiçbir şey çıkmaz ve Onluk tahtasında 0 görünür; 20'de iki onluk çıkar, birlik oluğu boş kalır.
"Sayıyı yap" kipinde çocuklar çubuk sehpasından onluk çubuklarını, kutudan birlik küplerini alıp huniye atar; birkaç çocuk aynı anda sürükleyebilir. Makine her bloğu kendi oluğundan tahtasına gönderir. Bloklar durulunca yazıcı önce "1 onluk ve 7 birlik" yazar, sonra "= 17" ekler ve sayı sesli okunur. Birlik tahtasında 10 küp olunca makine durur, lambalar yanıp söner, küpler üst üste dizilip "çıt" diye tek çubuk olur ve bu çubuk makineden geçip onluk oluğundan çıkar: "On birlik bir onluk olur!" "Bir küp geri" düğmesi son küpü kutuya geri gönderir; birlik yoksa makine bir onluğu açar, 9 küp birlik oluğundan çıkar.
Sınıfta nasıl kullanılır?
- "Sayıyı ayır" kipiyle başlayın. Desteden kart çekin ya da "Sayı seç" ile bir sayı seçin; sınıfa "Makineden kaç onluk çıkacak? Kaç birlik çıkacak?" diye sorun.
- Bir öğrenci kartı huniye sürüklesin. Çıkan çubukları ve küpleri birlikte sayın, kâğıt şeritteki cümleyi ve tablodaki onluk ve birlik sayılarını okuyun.
- 10'dan küçük bir sayı ve 20 seçin; onluk ya da birlik bölümüne neden 0 yazıldığını konuşun.
- "Sayıyı yap" kipine geçin. "Makineye 1 onluk ve 8 birlik verelim" deyin; öğrenciler çubuk ve küpleri huniye atsın, makine sayıyı yazmadan önce "Sayı kaç olacak?" diye sorun.
- 10 küp bir araya gelince makinenin onluk yaptığını izletin; "Bir küp geri" ile bir onluğun yeniden 10 birliğe ayrıldığını gösterin.
Öğrenciye kazandırdıkları
- 20'ye kadar olan sayıları onluk ve birliklerine ayırır: 12 = 1 onluk ve 2 birlik.
- Onluk ve birlik sayısı verilen sayıyı bulur ve yazar: 1 onluk ve 8 birlik = 18.
- 10 birliğin bir araya gelince 1 onluk oluşturduğunu görür.
- 10'dan küçük sayılarda onluk bölümüne 0 yazıldığını bilir.
- Onluk | Birlik tablosunu okur ve sayıyı onluk taban bloklarıyla gösterir.
