4. Sınıf
4.Sınıf Fen Bilimleri - Dünya'nın Dönme ve Dolanma Hareketleri
4. Sınıf Dünya'nın Dönme ve Dolanma Hareketleri, öğrencilerin Dünya’nın kendi ekseni etrafındaki dönme hareketinin 1 gün ve gece-gündüzü, Güneş etrafındaki dolanma hareketinin ise 1 yıl, mevsimler ve artık yıl ile ilişkisini 3B simülasyon üzerinden ayrı a
Araç hazırlanıyor…
Bu araç hakkında
Dünya'nın Dönme ve Dolanma Hareketleri, Dünya’nın kendi ekseni etrafındaki dönmesini ve Güneş çevresindeki dolanmasını üç boyutlu bir model üzerinde incelemeye yardımcı olan etkileşimli bir araçtır. Öğretmen; Dönme, Dolanma, Dönme ve Dolanma ile Artık Yıl bölümleri arasında geçiş yapabilir. Dönme bölümünde beyaz ok hareketin yönünü gösterirken saat sayacı ilerler; 24 saat tamamlandığında bir günün oluştuğu görülür. Türkiye işareti üzerinden gündüz ve gece değişimi izlenebilir, “Dünya dönmeseydi?” seçeneğiyle dönüş durdurularak gece-gündüz değişiminin nasıl etkilendiği gözlemlenebilir.
Dolanma bölümünde sarı ok Dünya’nın Güneş çevresindeki hareketini gösterir. Gün sayacı ve yörünge iziyle bir tam turun 365 gün sonunda bir yıl oluşturması takip edilir; Türkiye’deki mevsim adları yörüngedeki konuma göre ekranda değişir. Dönme ve Dolanma bölümünde iki hareket aynı anda görülebilir. Artık Yıl bölümünde ise her turdan kalan 6 saat ayrı kutularda birikir; dört turun sonunda 24 saate, yani bir güne dönüşmesi görselleştirilir.
Öğretmen simülasyonu oynatıp duraklatabilir, sahneyi çevirip yakınlaştırabilir ve diğer gezegenleri gösterip gizleyebilir. Böylece hareket, süre ve sonuç arasındaki ilişki sınıfça adım adım incelenebilir.
Sınıfta nasıl kullanılır?
- Konuyu hazırlayın — Derse Dünya’nın hangi hareketleri yaptığı sorusuyla başlayıp Dönme veya Dolanma bölümünü seçerek ilgili hareketi ekrana getirin.
- Hareketi birlikte izleyin — Oynat düğmesini kullanarak beyaz dönme oku veya sarı dolanma oku ile hareket yönünü gösterin; gerektiğinde simülasyonu duraklatıp öğrencilerin gözlem yapmasını sağlayın.
- Sayaçları takip ettirin — Dönme bölümünde 24 saatin 1 güne, Dolanma bölümünde 365 günün 1 yıla ulaşmasını öğrencilerle birlikte sayaç üzerinden izleyin.
- Karşılaştırma yaptırın — “Dünya dönmeseydi?” seçeneğiyle gece-gündüz değişimini inceletin; ardından Dönme ve Dolanma bölümünde iki hareketin aynı anda gerçekleştiğini gözlemletin.
- Artık yılı somutlaştırın — Artık Yıl bölümünde her turda biriken 6 saat kutularını takip ettirerek dört tur sonunda 24 saatin 1 güne dönüşmesini öğrencilerin açıklamasını isteyin.
- Gözlemleri değerlendirin — Simülasyonu durdurup öğrencilere bir günün, bir yılın, gece-gündüzün ve artık yılın araçta hangi hareket veya sayaçla gösterildiğini anlattırın.
Öğrenciye kazandırdıkları
- Dünya’nın kendi etrafındaki dönme hareketi ile Güneş çevresindeki dolanma hareketini birbirinden ayırt etmesini destekler.
- 24 saatlik dönme ile bir gün arasındaki ilişkiyi ve gece-gündüz değişimini görsel olarak anlamlandırmasına yardımcı olur.
- 365 günlük dolanma ile bir yıl arasındaki ilişkiyi ve yörünge boyunca mevsimlerin değişimini gözlemleyerek pekiştirmesine katkı sağlar.
- Her yıldan kalan 6 saatin dört tur sonunda 24 saate dönüşmesini izleyerek artık yılın oluşumunu somutlaştırmasına yardımcı olur.
- Hareket yönlerini, sayaçları ve değişen görsel göstergeleri takip ederek dikkatini ve görsel algısını etkinlik boyunca kullanmasını destekler.
- Simülasyonu gözlemleyip sonuçları açıklaması, neden-sonuç ilişkileri kurmasına ve sınıf içi katılımını sürdürmesine katkı sağlar.
